ZoolojiBiyolojiPopüler BilimYaşam

Karnivor Nedir? Karnivor Canlılar

Karnivor Nedir?

Karnivor etobur anlamına gelmektedir ve besin kaynağı olarak sadece et tüketen canlı grubunu ifade eder. Bu canlı kendisi avlanıyor da olabilir, leşçil de olabilir. Latince “et” kelimesini ifade eden caro ve mideye indirmek/bir çırpıda yemek anlamlarına gelen vorare kelimesinden türemiştir.


Aynı zamanda bir memeli takımıı olan Carnivora‘yı ifade etmek için kullanılsa da bu kafa karıştırıcı ve hatalıdır. Çünkü Carnivora takımı her ne kadar çoğu et yiyicilerden oluşsa da bazı ayı türleri gibi omnivor ve dev panda (giant panda) gibi herbivor türleri de barındırmaktadır.

Hayvanlar aleminin dışında bazı karnivor bitkiler de bulunmaktadır. Bunlar çoğunlukla böceklerden beslendikleri için böcekçildir (insectivore). Venüs sinekkapan bitkisi bunlardan biridir.

venüs sinekkapan bitkisi karnivor
Venüs sinekkapan bitkisi.

Ayrıca avlarının çeşidine göre de karakterize edilirler. Örneğin çoğunlukla böcek ve benzer omurgasızlarla beslenenlere böcekçil denirken, çoğunlukla balıkla beslenenlere ise balıkçıl (piscivore) denir.

Bazı canlılar sadece etle beslenmediği fakat bazıları et ağırlıklıyken, bazıları eti az da olsa tükettiği için alternatif olarak da sınıflandırılabilirler. Örneğin hiperkarnivor, tükettiği besinlerin %70’inden fazlası et olanları ifade ederken mezokarnivorlar için bu %30-70, hipokarnivorlar için ise %30’un altıdır.

Beslenmelerindeki bu farklılıklarından ötürü bazılarının sınıflandırılması tartışmalı olabilmektedir.

Zorunlu Karnivorlar

Zorunlu karnivorlar (obligate carnivores), ihtiyaç duyduğu besinler sadece canlı hayvan etinde yer alan gruptur. Bunların bazıları bitki yiyerek düşük miktarda bunları sindirebilse de fizyolojileri bitkileri tamamen sindirebilecek şekilde evrimleşmemiştir. Dolayısıyla bu grup, hayatını sürdürebilmek için et yemeye mecburdur ve bu nedenle bu adı alır.

Evcil kedilerin de dahil olduğu kedigillerin (felids) hepsi ana öğün olarak ete ihtiyaç duyar. Çünkü metabolizmaları vücutlarının ihtiyaç duyduğu retinol, arginine, taurine gibi gerekli esansiyel besinleri üretemez ve bunları etten sağlamaya ihtiyaç duyarlar. Keza amfibi axolotl da çoğunlukla solucan ve larvalarla beslense de gerektiğinde alglerle beslenebilmektedir.

Bazı Karnivorlar Listesi

  • Felline (evcil kedilerden, aslan ve kaplanlara kadar kedigiller)
  • Bazı canine’ler (gri kurt gibi bazı köpekgiller)
  • Hyena (sırtlan)
  • Kutup ayıları
  • Şahin, kartal, atmaca ve baykuş gibi yırtıcı kuşlar
  • Akbaba gibi leşçil kuşlar
  • Yılanlar
  • Köpekbalıkları ve bazı diğer balık türleri
  • Örümcekler
  • Akrepler
  • Ahtapot ve mürekkep balığı

İlginizi çekebilir: En Hızlı Canlılar


Hazırlayan: Ögetay Kayalı

Referanslar
1. McGill, Carnivore, <https://www.cs.mcgill.ca/~rwest/wikispeedia/wpcd/wp/c/Carnivore.htm>
2. Wikipedia, Carnivore, <https://en.wikipedia.org/wiki/Carnivore>

Ögetay Kayalı

Rasyonalist kurucu, editör ve kıdemli yazar. NASA'nın APOD platformunda görevli olmak üzere, Michigan Tech. Üniversitesinde araştırma görevlisi olarak Astrofizik üzerine doktora yapmaktadır. Ege Üni. Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümünden birincilikle mezun olduktan sonra bir yıl kozmoloji üzerine yüksek lisans, ardından bir yıl da İzmir Uluslararası Biyotıp ve Genom Merkezinde Moleküler Biyoloji ve Genetik üzerine yüksek lisans yapmıştır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu